پلیت آزمایشگاهی

معرفی پلیت آزمایشگاهی

پلیت آزمایشگاهی که با نام پتری دیش نیز شناخته می‌شود، یکی از ابزارهای پرکاربرد در آزمایشگاه‌های زیست‌شناسی، میکروبیولوژی، بیوتکنولوژی و علوم پزشکی است.

در پروتکل‌های غربالگری پاتولوژی، بیوتکنولوژی و فرآیندهای کشت سلولی، حفظ محیط کاملاً ایزوله برای تکثیر آرایه‌های سلولی و کلونی‌های میکروبی حساس‌ترین بخش کار است. پلیت آزمایشگاهی که در اصطلاح فنی به آن پتری دیش (Petri Dish) نیز گفته می‌شود، یک ظرف دایره‌ای، کم‌عمق و دارای درب شل (Loose-fitting) است که به عنوان بستر استاندارد تکثیر میکروارگانیسم‌ها، قارچ‌ها و سلول‌های جانوری/گیاهی در تمام آزمایشگاه‌های دنیا شناخته می‌شود.

این ظروف با بهینه‌سازی دسترسی به اکسیژن و ممانعت از ورود ذرات معلق، دقیق‌ترین نتایج تکثیر را تضمین می‌کنند. پلیت‌های پلاستیکی عرضه شده توسط پادینا ویستا از بالاترین گرید پلیمرهای اپتیکال و بهداشتی تهیه می‌شوند.

ویژگی‌های ساختاری و متریال مهندسی پلیت‌ها

طراحی مکانیکی و مهندسی مواد در تولید پتری دیش‌ها مستقیماً بر مورفولوژی (ریخت‌شناسی) و نرخ بقای سلول‌ها تأثیرگذار است:

• شفافیت اپتیکال فوق‌العاده (Optical Clarity): بدنه پلیت‌ها از پلی‌استایرن (PS) با گرید پزشکی ساختاریافته که وضوح عبور نور بسیار بالایی دارد. این ویژگی به تکنسین اجازه می‌دهد بدون باز کردن درب ظرف و ریسک آلودگی، کلونی‌ها را زیر میکروسکوپ اینورت (Inverted Microscope) شمارش و بررسی کند.
• طراحی ارگونومیک درب و بدنه: درب پلیت‌ها به گونه‌ای کالیبره شده است که کاملاً روی لبه بدنه قرار می‌گیرد اما هرمتیک (مطلقاً کور) نیست؛ این طراحی اجازه تبادل گازی محدود (اکسیژن و دی‌اکسید کربن) را که برای تنفس سلولی حیاتی است می‌دهد، در حالی که مسیر ورود هوا را برای ذرات سنگین و اسپور قارچ‌ها مسدود می‌سازد.
• پایداری سطحی و کشش سطحی بهینه: سطح داخلی پلیت‌های گرید کشت سلولی (TC-Treated) تحت فرآیندهای فیزیکی (تخلیه پلاسما) قرار می‌گیرد تا سطح آب‌گریز پلی‌استایرن به یک سطح آب‌دوست تبدیل شود؛ این امر چسبندگی و تکثیر سلول‌های وابسته به بستر را تسهیل می‌کند.

جدول مشخصات فنی و تجاری کالا

انواع پلیت‌های آزمایشگاهی بر اساس ساختار و جنس

۱. پلیت‌های پلاستیکی یکبار مصرف (پلی‌استایرن)

رایج‌ترین نوع در آزمایشگاه‌های تشخیص طبی هستند. این ظروف سبک، ارزان‌قیمت و کاملاً شفاف بوده و فرآیند پرهزینه استریلزاسیون مجدد را حذف می‌کنند. خط تولید این کالا مجهز به بخش استریل‌سازی با اشعه گاما است تا عاری بودن ظرف از هرگونه اندوتوکسین یا دی‌ان‌آز (DNase/RNase) تضمین شود.

۲. پلیت‌های شیشه‌ای (بوروسیلیکات)

این پلیت‌ها از شیشه‌های بسیار مقاوم به شوک حرارتی ساخته می‌شوند. ویژگی متمایز آن‌ها، قابلیت استریل شدن بی‌نهایت در اتوکلاو (حجم دمایی ۱۲۱ درجه سانتی‌گراد) یا فور استریل است. این مدل برای آزمایشگاه‌های پژوهشی با حجم کار ثابت اقتصادی‌تر است.

۳. پلیت‌های چندخانه یا بخش‌بندی شده (Multi-Compartment)

این ظروف دارای دیواره‌های داخلی ظریفی هستند که پلیت را به ۲، ۳ یا ۴ بخش مجزا تقسیم می‌کند. این طراحی هوشمندانه به محقق اجازه می‌دهد چند سویه میکروبی یا تست حساسیت را در یک ظرف و تحت شرایط دمایی کاملاً یکسان بدون تداخل اسیدها یا محیط‌های کشت انجام دهد و در مصرف ژل آگار صرفه‌جویی کند.

کاربردهای کلینیکال و بیوتکنولوژی پتری دیش

• کشت میکروبی و منبع‌یافت پاتولوژیک: بستر اصلی برای ریختن محیط‌های آگار (بلد آگار، نوتریینت آگار) جهت جداسازی باکتری‌ها از نمونه‌های بالینی بیمار.
• تست حساسیت آنتی‌بیوتیکی (Antibiogram): انجام متد دیسک دیفیوژن (کربی-بائر) برای سنجش هاله عدم رشد باکتری در اطراف دیسک‌های دارویی و تعیین دوز موثر درمان.
• کشت‌های سلولی و بافتی (Cell Culture): نگهداری و تکثیر رده‌های سلولی در انکوباتورهای دی‌اکسید کربن برای پروژه‌های ژنتیک و سرطان‌شناسی.
• مطالعات بوتانیکال و جوانه‌زنی: استفاده در زیست‌شناسی گیاهی برای بررسی سینتیک جوانه‌زنی بذور در محیط‌های کاملاً کنترل‌شده و بدون آلودگی قارچی.

پروتکل‌های کاربری و ارزیابی ایمنی زیستی (Biosafety)

• پروتکل وارونه‌سازی (Inverted Incubation): پس از بستن آگار و کشت نمونه، پلیت‌ها باید به صورت وارونه (درب در پایین، بدنه حاوی آگار در بالا) درون انکوباتور قرار گیرند. این کار مانع از تقطیر بخار آب روی درب و ریزش قطرات آب روی کلونی‌ها (که باعث پخش شدن و خرابی کشت می‌شود) می‌گردد.
• برچسب‌گذاری مهندسی‌شده: همواره مشخصات نمونه، تاریخ و نوع محیط کشت را روی بدنه اصلی (کف ظرف) بنویسید، نه روی درب! چرا که درب‌ها ممکن است جابه‌جا شوند و زنجیره هویت نمونه‌ها از بین برود.
• امحاء بیولوژیک ایمن: پلیت‌های پلاستیکی پس از اتمام فرآیند کشت میکروبی، به عنوان زباله عفونی خطرناک کلاس B شناخته می‌شوند و باید پیش از دفع، حتماً اتوکلاو یا توسط دستگاه امحاء زباله، بی‌خطر گردند.

پرسش‌های متداول سوپروایزرهای آزمایشگاه

۱. چرا پلیت‌های پلاستیکی یکبار مصرف ترجیح داده می‌شوند؟

پلیت‌های پلاستیکی ریسک آلودگی متقاطع (Cross-Contamination) ناشی از نقص در فرآیند استریلزاسیون ظروف شیشه‌ای را به صفر می‌رسانند. همچنین اعوجاج نوری کمتری در زیر میکروسکوپ دارند و شکننده نیستند.

۲. تفاوت پلیت میکروبیولوژی با پلیت کشت سلولی چیست؟

ظاهر آن‌ها یکسان است، اما پلیت‌های کشت سلولی تحت پردازش سطحی (Plasma Gas Treatment) قرار می‌گیرند تا بار منفی به سطح پلیمر اضافه شده و سلول‌های جانوری بتوانند به آن بچسبند. پلیت‌های میکروبیولوژی معمولی این ویژگی را ندارند.

۳. چرا درب پتری دیش‌ها کاملاً قفل و چفت نمی‌شود؟

باکتری‌ها و سلول‌ها برای بقا و تکثیر نیاز به تنفس پسیو و تبادل هوا دارند. درب‌های آزاد جریان گازی لازم را برقرار می‌کنند در حالی که ساختار لبه ظرف جلوی ورود فیزیکی ذرات گرد و غبار را می‌گیرد.

خرید عمده و استعلام قیمت پلیت‌های آزمایشگاهی

دقت نتایج آزمایشگاهی شما وابسته به کیفیت ظروف مصرفی است. جهت خرید و سفارش عمده پلیت‌های آزمایشگاهی (پتری دیش) در سایزهای مختلف و بسته‌بندی‌های استریل کارخانه‌ای، با کارشناسان فروش شرکت پادینا ویستا تماس حاصل فرمایید. محصولات ما با تضمین بالاترین میزان شفافیت و کیفیت ساخت، آماده ارسال به بیمارستان‌ها، دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی سراسر کشور می‌باشند.

مشخصات فنی پلیت آزمایشگاهی

نظرات کاربران